Конкурс жылдың басында жарияланып, келесі номинациялар бойынша өткізілді:

ең үздік опералық шығарма;

ең үздік драмалық шығарма;

ең үздік заманауи тақырыптағы ән;

хорға арналған ең үздік шығарма;

оркестрге арналған ең үздік көлемді шығарма.

Конкурстың жеңімпаздары дипломдар мен ақшалай сыйақымен марапатталады. Опера және драмалық жанрлардағы ең үздік шығармалар республикадағы жетекші театрларда қойылу мүмкіндіктерін алады. Марапаттау рәсіміне Қазақстанның көрнекті мәдениет және өнер қайраткерлері қатысады.

Сол кеште музыкалық-сахналық өнерін қамтитын барлық жанрдағы концерт өтеді. Концертте Талғат Күзембаев, Болат Жомартов, Ерлан Біләл, Маржан Арапбаева және басқада жеке орындаушылар, сондай-ақ, К.Байсейітова атындағы Ұлттық опера және балет театрының симфониялық оркестрі мен хоры, М.Әуезов атындағы Қазақ мемлекеттік драма театры, Қазақ ұлттық өнер университетінің «Илигай» балалар хоры өнер көрсетеді.

Конкурстың басты мақсаттары: республикамыздың опералық, драмалық театрлар мен концерттік ұйымдарының репертуарларын Тәуелсіздік Қазақстанның жетістіктерін бейнелейтін отандық авторлардың шығармаларымен толықтыру; композиторлар мен драматургтарға қолдау көрсету және оларды жоғары көркемдік шығармаларды жазуға ынталандыру; отандық авторлардың шығармаларын көпшілікке таратуға жағдай жасау және оларды бұқаралық ақпарат құралдарында жариялау; отандық орындаушылардың шығармашылық мүмкіндіктерін кеңейту және шеберлігін арттыру.

9 желтоқсанда К.Байсейітова атындағы Ұлттық опера және балет театрында ІІ Республикалық «Тәуелсіздік толғауы» конкурсының жеңімпаздарын марапаттау рәсімі өтеді, деп хабарлайды Мәдениет министрлігінің баспасөз қызметі.

Опера және драмалық жанрлардағы ең үздік шығармалар республикадағы жетекші театрларда қойылу мүмкіндіктерін алады. Конкурстың жеңімпаздары дипломдар мен ақшалай сыйақымен марапатталады.

Марапаттау рәсіміне Қазақстанның көрнекті мәдениет және өнер қайраткерлері қатысады деп күтілуде.

Конкурс жылдың басында жарияланған болатын. Ол ең үздік опералық шығарма, ең үздік драмалық шығарма, ең үздік заманауи тақырыптағы ән, хорға арналған ең үздік шығарма, оркестрге арналған ең үздік көлемді шығарма аталымдары бойынша өткізілді.

Кеште музыкалық-сахналық өнерін қамтитын барлық жанрдағы концерт өтеді.

Баспасөз қызметінің хабарлауынша, онда Талғат Күзембаев, Болат Жомартов, Ерлан Біләл, Маржан Арапбаева және басқа да жеке орындаушылар, сондай-ақ К.Байсейітова атындағы Ұлттық опера және балет театрының симфониялық оркестрі мен хоры, М.Әуезов атындағы Қазақ мемлекеттік драма театры, Қазақ ұлттық өнер университетінің «Илигай» балалар хоры өнер көрсетеді.

«Конкурстың басты мақсаттары: республикамыздың опералық, драмалық театрлар мен концерттік ұйымдарының репертуарларын Тәуелсіздік Қазақстанның жетістіктерін бейнелейтін отандық авторлардың шығармаларымен толықтыру; композиторлар мен драматургтерге қолдау көрсету және оларды жоғары көркемдік шығармаларды жазуға ынталандыру; отандық авторлардың шығармаларын көпшілікке таратуға жағдай жасау және оларды бұқаралық ақпарат құралдарында жариялау; отандық орындаушылардың шығармашылық мүмкіндіктерін кеңейту және шеберлігін арттыру», - делінген хабрламада.

Әсия БАҒДӘУЛЕТҚЫЗЫ

Астанада Мәдениет министрлігінің ұйымдастыруымен айтыс өтті. Алты алашты дүбірлеткен аламанның Тәуелсіздіктің 20 жылдығына арналғаны, айтпаса да түсінікті. Сол себепті де қиқулатып келген 42 ақын «Тәуелсіз Қазақстанның суретін салып, сөзден мұнара тұрғызуға» тиіс болатын. Ал «көрмейін десе көзі бар» ақынға той екен деп тойынып отыру да жараспайтыны түсінікті. Айтыстың мақсаты – алтын аралықты табу еді. Халықтың көкейіндегісін дөп басып, арынды сөзбен айызын қандыру, мерейлі мерекеде рухын көтеру болатын. Тарих, Желтоқсан, Астана, Елбасы тақырыбы әдеттегідей көп айтылды. Бұдан бөлек, Мұхтар Шаханов, Бекболат Тілеухан, Мырзатай Жолдасбеков сынды азаматтарды (оның бір-екеуі қазылар алқасында да бар еді) тілге тиек етіп, Жүрсін Ерманды КВН-шылардың «құдайы» Александр Масляковтан кем әспеттеген жоқ. Тіпті Жүрсінге «Халық қаһарманын беру керек» деген сөз де естілді (Төреәлі Төрениязов). Ал «мұнара» тұрғызылды ма, жоқ па, оны халықтан сұраңыз...

Бұл аламанда бас жүлдені қытайлық Жәмиға Дәулет иеленді. Өр өлең өрген шынашақтай қыз арынымен талай ақынды ықтырғаны рас. Алдымен шыққан Еренғайыпқа қырғидай тиген оған абырой болғанда ақтық сында «ақырын жүріп, анық басатын» Мұхтар Ниязов (2-орын) жұп болған. Мұхтарды ойсырата жеңбесе де, бас жүлде Жәмиғаның ақындық талантына берілгендей. Әйтпесе, «Құтты болсын тойларың!» («тойымыз» емес) деп тоңқалаң асырған қандасымызды Тәуелсіздіктің жылнамасын жасады деу қиындау.

ЖАТТАУ МЕН ЖАННАН ШЫҒАРУ

«Шайпау, долы» деп әріптестері қанша мұқатқысы келгенімен, Жәмиғаның бір артықшылығы – суырып салмалығы. Артықшылығы дейтініміз – өз ақындарымыз, бірен-сараны болмаса, жаттап келген жырымен «тойдырды». Табан астында текті сөз өруден гөрі үйде шимайлаған шумақтарын шиыруға шебер екендерін дәлелдеп бақты көбісі. «Жазба ақындардан кем түспейді» деп мақтады бір жүйрігін Жүрсін Ерман мырза. Әрине, кем түспейді. Армансыз әдіптеген жырын жаңылмастай жаттап алса, жазба ақыннан қай жері кем, қай жері артық болсын?

Сөзіміз дәлелсіз болмас үшін Бауыржан Қалиолла мен Дидар Қалидың айтысын алайық. Дидар себепсізден-себепсіз елді күттіріп қойып, сахнаға екі жарым минут кешігіп шықты. Осы екі жарым минутта Бауыржанымыз балпиып отырды да алды. «Шап, шап!» деп қиқулаған көрермен болмаса, кеш батқанша есінеп отыра беретіндей. Елдің гөй-гөйімен домбырасын ерініп барып, әрең дыңғырлатқан Қалиолланың сондағы аузына түскені: «...Құдай-ау, қарсыласым қайда кеткен?» деген бір ауыз сөз болды. Ең қызығы, Дидар далаңдап жетті-ау дегенде «Ау, қайда жүрсің?» деп жөн сұрасуға тиіс Бауыржан былқ еткен жоқ. Ал Дидардың сөз саптасына қарасаң, «қырандай қанатын қамдай келіпті». Неге кешіккенін сол мезетте түсіндіруге тілі жетпеді білем, түк болмағандай жаттап келген жырын жаудырып жатыр. «Мың сәлем квартирант қазағыма, мың сәлем вилладағы дөкейлерге» дегені елдің құлағына жағып бара жатса да, дайын шумақ екені түсінікті еді. Ал импровизацияға сұранып тұрған осындай сәтті жіберіп алу екі ақынның қарымын көрсетіп қоятын кешірілмес қателік деп түйдік.

«Загатовка» дегеннен шығады, кей ағаларымыз жаттанды жыр айту былай тұрсын, бұрын да айтқан айтысын қаз-қалпында қайталап беруден арланбады. Мәселен, айтулы ақынымыз Балғынбек Имашев, естеріңізде болса, былтыр Аманжолмен айтысқанда сөзін былай бастаған:

«Ай, бісміллә оңғарсын деп ісімді Алла,

Ел үшін тер төгейін күшім барда.

Жаратқанға күндіз-түн зікір етем,

Бойымда тақарат пен ғұсыл барда.

Сиратал Мұстақим деп аталатын

Құлына тура жолды ұсынды Алла,

Тура жол табылмайды Түркістаннан,

Меккеден, Мединеден, Мысырдан да.

Тек Құраннан табамыз тура жолды,

Көңілден күпірлікті ысырғанда.

Сәлемменен бастайын бұл айтысты,

Сүннетпен сәуле шашып бүкіл маңға.

«Ассамағалейкум рахматулла

Уәбәрәкәтуһ» барша мұсылманға».

Биылғы жылдың ақтық сынында ол «жас пері» Әлібек Серғалиевке кез болды. «Бетіне әдемілеп жүн егіпті» деген әзіл сөзге састы дейін десең, естімей жүрген қағытпасы емес. Айтысқа көңіл-күйі болмады ма, немесе «осы да жарайды» деп жиналған жұртты менсініңкіремеді ме, әйтеуір «бісмілләсін» былай бастады:

«Бісміллә, оңғарсын деп ісімді Алла

Ел үшін тер төгемін күшім барда.

Жаратқанға күндіз-түн зікір етем,

Бойымда тақарат пен ғұсыл барда.

Сиратал Мұстақим деп аталатын.

Құлына тура жолды ұсынды Алла,

Тура жол табылмайды Түркістаннан,

Меккеден, Мединеден, Мысырдан да.

Тек Құраннан табамыз тура жолды

Көңілден күдікті ойды ысырғанда.

Сәлемменен бастайын бұл айтысты,

Сүннетпен сәуле шашып мұсылманға.

«Ассамағалейкум рахматулла

Уәбәрәкәтуһ» барша мұсылманға».

...Иманды жыр бәрімізге ұнайды. Бірақ өзіңді-өзің қайталау, ол әдейі қайталау болса да, көңілге кірбің келтіретінін ескерсе екен ақындар.

«Ақындар, айтысыңдар, айтысыңдар!» Жүрсін төренің осы сөзін үш күнге созылған аламанда бірнеше дүркін есіттік. Бұл «білместіктің» де түп-тамыры «суырып салу» деген дарынның дап-дайын еместігінен. Осы тұрғыдан алғанда екінші күнді түйіндеген 21-ші жұп ерекше есте қалды. Сүйеніш Жеңісбайұлы мен Аспанбек Шұбатаевтың «айтысының» «қызық» болғаны сондай, қазылар баға берудің өзін артық санап масқара қылды. 21 минут айтысқан қос ақынның, өздері көздегендей, айтар сөзі «мәнді бола» алмады. Рүстем Қайыртай мен Мейіржан Әлібеков те «тіл табысты» дей алмаймыз. Бірі депутат, бірі қалмақ, бірі тіл, бірі Астана, бірі Әбіләзов, бірі Тілеухан туралы толғанып, «мен не деймін, домбырам не дейдінің» кебін келтірді. Дәулеткерей Кәпұлы мен Қытайдан келген Бақыталы Тілеуберді де үлгі етерлік айтыс жасай алған жоқ. Айтыстың да композициясы: кіріспесі (амандасу, танысу), негізгі бөлімі және түйіні (қоштасу) болатыны мәлім. Жарты сағатқа созылған бұл айтыстың 25 минуты танысумен өтті. Екі ақын екі жаққа қарап алып, зарлы дауыспен қазақтың тарихын тізіп жатқанда елдің біразы есінеп алды. Қытайлық Бақыталының қанат қағысы бізге беймәлім, бірақ Дәулеткерейден дәмді сөз дәметкен ел үміті күл-талқан болғаны өкінішті.

«MADE IN МЫРЗАТАЙ»

Екінші орын мен 1 млн. теңгені иеленген Еркебұлан Қайназаров сахнадағы М.Жолдасбековтің «көзі, құлағы һәм тілі» сияқтанды. Неге десеңіз, Еркебұлан ақтық сынға маңғыстаулық Нұрлан Мұсаевты жеңіп шыққан еді. Нұрланның тапқырлығы Еркебұланнан кем түсіп жатпаса да, Еркештің елдік туралы ойлары Мырзекең бастаған қазыларға майдай жақты. Қарсыласы келімсекке келіншек болған қарындастарын аяп отырғанда, Еркебұлан Елбасының жеке басына көп тоқталды. Біраз уақыт «тудың құлап бара жатқанын көзі шалып, өзі орнынан қарғып тұрған» Президент ерлігін жырлай келе, «Содан бері көтеріп келе жатыр, Бар қазақтың намысын жалғыз өзі» деп түйіндеді. Соңында:

«Басымнан арылғалы құлдық сана,

Көргенім тату-тәтті тірлік қана.

Құдай үшін күрескен мұсылманға,

Мұнай үшін күресу сұмдық шара.

Ал бізде Құдай да бар, мұнай да бар,

Өсуде елім менің жым-жырт қана.

Мұнай да емес, газ да емес, көмір де емес,

Бүгінгі басты байлық – бірлік қана», – деп қайырды. Ақтық сында да Астананы «үш жүздің білегімен соққан қала» деп сипаттап, «биге шықты» бұл бала. Сол сияқты, бірінші орынды алған Әлібек Серғалиев ақындығымен де, мінезімен де жүлдеге лайық екені талас тудырмаған сияқты.

ӨТПЕЙ ҚАЛҒАН ӨТКІРЛЕР

Ал айтулы ақын Айбек Қалиев бірінші айналымнан өте алмады. Көрермен мұны ақынның Тараздағы терракті туралы артық айтып жібергенінен көрді. Ал Жүрсін мырза бұл жайды басқаша түсіндірді: «Айбек ақынымыз «тезек теріп» кетті. Әйтпесе Сағадат баласының санын айтып, «қазақтың санын көбейттім» десе, «Доңыз та тоғыз туады, ит те сегіз күшіктейді» дейді. Ақынға жарасатын сөз осы ма?». Расында, Айбек қазақтың демографиясын түсінбей отырған жоқ шығар, бірақ айтыста эмоцияға «беріліп кету» болатынын қазылар да білсе керек-ті.

ҚАЗАҚ ПЕН ҚЫРҒЫЗ АЙТЫСЫ

Биыл аламанға Моңғолия, Қытай, Өзбекстан өкілдері қатысты дегенімен, бұл елдердің бәрінен келіп отырған – өз қандастарымыз еді. Бауыр болса да, қаны бөлек жұрттан қырғыз ғана жетіпті. Ең қызық айтыстардың қатарында осы қырғыздармен өрбіген сөз сайыстары бар. Әсіресе көрерменнің қанын қыздырған – қазақ Ринат пен қырғыз Аалының айтысы еді. Ринат интернеттің тілін білетін жігіт қой, «Аймүйізді Аалы» атанған ақынның айтқандарын ғаламтордан тауып алыпты. Расында, «Аалы» десең, «Аалы Туткучевтің қазақ ақындарына жауабы» деген терме жүреді. 11 минутқа созылатын термеде:

«Өздөрү келип катылса,

Өлтүрөмүн деп бакырса,

Ата-баба мазарын,

Асманга чаңын сапырса,

Кантсин анан Ормон Хан,

Көрсөттү эрдик баатырча.

Же эмне “Кене келди” деп,

Жүгүнмөк беле катынча?!»

«Бузук сөз айтып кыргызды,

Букар жырау чаптырган», – деген жолдар бар екен. Сондықтан қызуқанды Ринат қарсыласын армансыз түйреді. Намысын Ринаттай ақын жыртқан қазақта да арман жоқ, бірақ Зайытовтың ақтық сынға «көңіл күйге байланысты» (Ж.Ерманның сөзі) шықпай қалғаны түсініксіз қылық еді. Бұл – сахнаның бергі жағындай айтылған сөз. Ал сахнаның арғы жағына барсаң, ақтық сын басталмай жатып, «жүлдегерлер белгілі» деп гу-гулеген әңгімеден құлақ тұнатын еді. Бәлкім, Ринат сол сөзге бұртиып қалып, сахнадан теріс айналған шығар?..

Хош, сонымен, Ринатқа соғылған шапалақтан шабыттанды ма, қырғыздың Жеңішбегімен айтысқан Нарынқолдың ақыны Бақыт Жағыпаров та біраз жерге барды. Сол әңгіменің түйіні:

«Билікке мақтап Атамбаев сайланды кеше ғана,

Оны да шашу шашып, «жуасыңдар».

Жеңішбек, ашып айтсақ ақ-қарасын,

Мұны қашан биліктен қуасыңдар?!». Шыны керек, Ринатқа жарасқан қызуқандылық Бақытымызға жараспай, қырғыз делегациясының ашуын шақырыпты. Арадағы салқынды ақтық сында үшінші орын алған Айнұр қызымыз жуып-шайды. Айтпақшы, Айнұрмен бірге «қола жүлдені» қарсыласы Аалы мен ақын Сара бөлісіп алды.

ЖҮЛДЕ

Былтырғымен салыстырғанда биылғы айтыстың деңгейі жоғары десіп жатты жұрт. Жас перілердің топ жарып, жүлделерді ағалардың аузынан жұлып әкеткені сүйсіндірді, әрине. Кейбіреулер «той жасап едім, бала-шаға жеп кетті» деп кейіген болса да, Аманжолдар жүлдесіз қалса да, көпшілік аса бір тулап, көтеріліс ұйымдастырмаған сияқты. Айтпақшы, бас жүлде былтырғыдай автокөлік емес, 20 мың доллар болды.

Сайтқа сілтеме: http://halyksozi.kz

Ссылка на сайт: http://www.mk.kz/news

Қазақтың әр ұланы маңдайына тәу етуі тиіс ұлық мерекеміздің қарсаңында жас мемлекетіміздің жауһарындай Астанамызда 40 ақын жиналып, Тәуелсіздік жырын жырлаған аламан айтыс өтті. Астана аспанын десек әсіреайтқандық болар, бірақ елорда төріндегі Конгресс-Холлдың шаңырағында анық үш күн қас өнеріміздің көрігін қыздырған дүлдүл ақындарымыздың бұлбұл жырларын тамсана тыңдап, айтысты сағынып қалған баршамыздың айызымыздың бір қанғаны ақиқат.

Биылғы айтыстың жаңалығы – Жәмиға!

Еліміздің Мәдениет министрлігі ұйымдастырып, «Самұрық-Қазына» ұлттық әл-ауқат қоры қолдаған бұл айтыс биыл көршілес төрт мемлекеттен – Моңғолия, Қырғызстан, Қытай және Өзбекстаннан ақындар келіп қатысуымен ерекшеленді. Ежелден тел өскен Алатаудың бауырындағы қырғыз бауырлар біздің тойға екі ақынын, ал Өзбекстан мен Моңғолиядағы қазақтар бір-бір ақынын қосса, Қытайдағы қалың қазақ төрт ақынын үкілеп жіберіпті. Сөйтіп, сырттағы ағайынның үмітін арқалап жеткен ақындарымыз атажұртқа деген сағынышын бүгінгі Қазақстанның жетістіктерімен өре жырлап, мұндағы халықты бір сүйіндіріп тастады. Әсіресе Қытайдан келген Жәмиға есімді ақын қызымызға айтыстың үшінші күнгі ақтық сынында жұрттың қошеметі ерекше болды. Жүрегінен шыққан қуатты жырларын екпіндете төгіп, ер мінезді ерекше энергиясымен баураған Жәмиғаны бірінші күннен-ақ жақсы көріп қалған жұрт оны үшінші күні де «әу» дегеннен-ақ көл-көсір қошеметіне бөледі. Айтыстың бірінші күні астаналық Иранғайып Күзембаевпен айтысқан Жәмиға финалда қызылордалық Мұхтар Ниязовпен айтысқа түскен болатын. Мұхтардан кейін кезек алған Жәмиға «ә» дегеннен қарсыласының (Жәмиғаны Жансая деп) сүрінген тұстан сойып алып, сөзді бірден «Ринат Зайытовпен айтыстырмадыңдар» деген өкпесінен бастады.

...Екінші айналымға шығады дегеннен-ақ,

Кім менімен айтысады деп миым қатты,

Мен әсілі, ағайын, жұма бұрын

Айтысам деп сұрап ем Ринатты, – деген Жәмиғаның жырынан білгеніміз, Ринат 2004 жылы Шыңжанда жаңа шыққан жас желкілдек қызбен айтысып, «шылдай бұрап, шырылдатыпты». Содан беріде «тілі ұшталып, буыны қатқан қыз» атажұртқа келгенде Ринаттан есе қайтарғысы келген екен, бірақ жұп бөлгенде Жәмиғаға Ринат бұйырмаған көрінеді.

Ринаттай мықты ақынмен айтысу

Шеттен келген бізге бұйырмапты,

Жәмиғаның ең үлкен кемшілігі

Осы Қазақстанда туылмапты, – деп салғанда, қызықтың көкесі де осы тұстан басталды. Жұрт ду етіп, «Ринат, Ринат!» деп айғайға басқаны. Сірә, өзінің де делебесі қозып тұрған болуы керек, көрермендер ортасында отырған Ринат та аты аталғасын сахнаға атып шығып, Мұхтардан орны мен домбырасын, ал Жүрсін ағасынан рұқсатын сұрап алды. Жәмиға қыз мұнысын да қағытпай қала алмады:

...Ойпырмай, намыстанып өзі келді,

Бүкіл мына қауымды шуылдатты,

Зайытов та, ағайын, жарайды екен,

Бекерге ұл болып туылмапты...

Алайда Жәмиғаның қуанышы ұзаққа созылмады, домбыраны қолға алған Ринат:

...Ринат, Ринат деп айғайлардай,

Құдай-ау, не көрінді осы қызға...

Ел аман, жұрт тынышта дәл осылай

Биікке домаласын тасыңыз да,

Айқайлап еркек іздеп жүретіндей,

Не күн туды соншама басыңызға, айхой-ахау! – деп бір шумақ әзілін айтып, сахнадан түсіп кетті.

Осылайша қарсыластарының мүлт кеткен мүдірістерін қапысыз қалжыңмен түйреуге шеберлігін көрсеткен Жәмиға:

...Мынадай шешімге кеп мен отырмын,

Тышқақ лақ алмай-ақ, тыңдарманның,

Құлақ құрышын қандырсам деп отырмын, – деген еді.

Десе дегендей-ақ, Жәмиға шынымен-ақ қуатты жырларымен, қапысыз қалжыңдарымен халықтың құлақ құрышын қандыра білді. Үздіксіз қол соққан жұрттың шексіз ықыласы – соның айғағы. Жұрт пікірімен Мырзатай Жолдасбеков бастаған қазылар алқасы да санасып, бас жүлде – 3 млн теңгені Жәмиғаның қанжығасына байлады.

Бірінші орын – Әлібек Серғалида

Ақмола облысының ақыны Әлібек Серғали, расында, болашағынан зор үміт күттірген арындап тұрған жас екен. Жырауларша төгілткенде зал толы жұрттың да делебесін қоздырғаны анық. Бірақ балалығы, әлде албырттығы, Әлібектің Балғынбекпен айтысында ағаның ініге деген көлдей көңілі мен шексіз ілтипатын көргенімізбен, інінің ізетін байқай алмадық. Таудай Балғынбек, емендей Балғымбек иіліп тұрғанда, талдай Әлібектің тілінен «сіз» деген сөз шықпағаны ерсілеу көрінді. Әйтсе де қазылар алқасы жас ақынның ал кеуде – албырттығын, Тайбурылдай шабысын бағалап, 1-орынды және 1,5 миллион теңге жүлдесін бұйыртты. Ал екінші орын екеу болды: қызылордалық Мұхтар Ниязов пен астаналық Еркебұлан Қайназаровтың әрқайсысы 1 миллион теңгеден жүлде алды. Үшінші орын үшеу: қырғыз ақыны Аалы Тұтқышев, алматылық Сара Тоқтамысова және астаналық Айнұр Тұрсынбаеваларға 500 мың теңгеден бұйырды. Мұның сыртында Қытайда омыраудағы нәрестесін тастап, осынау ұлы тойдың айтысына келген Гүлсінай ақын мен кішкене баласын Астанаға ертіп келген алматылық Сара Тоқтамысованы да құр қол қайтармай, балаларына мінгізер тайын конвертке салып ұстатты. Әлбетте, мұның бәрі айтысқа жанашырлық танытқан атымтай жомарттардың арқасында болғаны анық.

Айтыстың жүлде қоры аяқасты ұлғайды

Байқағандарыңыздай, бұл айтыстың жүлде қоры үшінші күні аяқастынан ұлғайды. Айтыстың бұрыннан танымал жанашыры Нұртай Сабильянов 1 миллион теңге, ал «Алтын қыран» компаниялар тобының бас директоры Исламбек Салжанов «айтысқа шашуым» деп 3 миллион теңге қосқан. Осындай атымтай жомарттарға риза болған Жүрсін Ерман мен қазылар алқасы жүлде қорын жоғарыдағыдай бөліп берді.

Алуан-алуан жүйріктер әліне қарай шапты

Осынау аламан айтысқа қатысқан 40 ақын (нақты 41 ақын) – ішінде айтыста бұрыннан танылған сақалары да, ұлы дүрмекке жаңа қосылған жас талаптары да бар, қай-қайсысы да барын салды. Тәуелсіздік жылдарында жеткен жетістіктерімізді де майын тамызып жырлады. Елбасының ерен ерлігі де, Тәуелсіздігіміздің басты байлығы – тыныштығымыз да, «Үш жүздің білегімен соққан Астана» да (Еркебұлан Қайназаров) ақындардың назарында болды. 20 жыл егемен ел болсақ та, тіліміздің мүшкіл халі – «99 басшының бас-басына тілмаш керектігі» де (Салтанат Өтелбаева), сыбайлас жемқорлық та, бұра тартқан діни ағымдар да, балабақша тапшылығы да сөз болмай қалмады. Қысқасы, алуан-алуан жүйріктер айтылар сөздің бәрін естір құлаққа жеткізуге тырысты. Қапысын табамыз деп, қайта-қайта Қытай мәселесін қаузағандар да, әзілдейміз деп иектегі сақалдан шалбардың балағына (Айнұр Тұрсынбаеваның Балғынбек Имашевпен айтысы) дейін түскен айтыстар да болды. Ондайда тіпті Мырзекеңнің «Бүгінгі айтыс тақырыбы – сақал емес, Қытай да емес, Тәуелсіздік!» деп түзетуіне тура келгенін көрдік. Бірақ бәрібір ақындар айтарын айтып қалды. Айтыс сонысымен де қызықты болған сияқты.

Р.S. Айтпақшы, Қытайдың ресми органдары төрт ақынымызға бас қылып, Шыңжан автономиясы мәдениет министрінің орынбасары Ма Ин Шың және ҚХР Мәдениет министрлігінің Өнер басқармасының бастығы Зо Ин Шаң деген азаматтарын жіберген екен. Олар да үш күн бойы тапжылмай айтысты тыңдады. Тіпті қазақстандық ақындарымыз Қытай мәселесіне тереңдеп кетіп, тізгін тартылғанда, Жүрсін Ерман сахнада тұрып атап айтқанында, «жоқ, бұл айтыс қой, біз оған түсіністікпен қараймыз» депті. Сөйткен қытайлық делегация басшыларына да Мырзекең ризашылығын білдіріп, шапан жауып қайтарды.

Автор: Арман Бақытұлы

Сайтқа  сілтеме: http://alashainasy.kz